Οι κυκλοφοριακές πατέντες που έχουν εφαρμοστεί στις καρδιές των μεγαλουπόλεων του κόσμου αποτελούν ένα ενδιαφέρον αφήγημα, που οδηγεί στο συμπέρασμα ότι ορθώς δεν επιβλήθηκαν (ακόμη) αστικά διόδια στην Αθήνα. Προϋποθέτουν αξιόπιστα ποιοτικά μέσα μαζικής μεταφοράς, με τα πλεονεκτήματα του Ι.Χ. της γρήγορης πρόσβασης σε όλα τα σημεία, και ανθεκτικές στον χρόνο λύσεις ήπιας κινητικότητας (δίκτυα για πεζούς και ποδήλατα, ευέλικτα μικρά οχήματα κοινής χρήσης κ.ά.). Ομως, πολύ συχνά, όταν φτάνει ο κυκλοφοριακός κόμπος στο χτένι των μητροπόλεων, τα αστικά διόδια ανασύρονται ως μονόδρομος ή πανάκεια, ανεξαρτήτως πολεοδομικών και κοινωνικοοικονομικών παραμέτρων. Στην Ελλάδα πέφτουν συνεχώς στο τραπέζι την τελευταία 20ετία – το 2003, το 2008, το 2017, το 2021 και θα ξαναπέσουν.

Δεν είναι εύκολο και απλό μέτρο, όπως δείχνει η ιστορία τους. Αλλού επιβλήθηκαν και παρέμειναν, όπως σε Σιγκαπούρη, Στοκχόλμη, Οσλο, Ελσίνκι, Λονδίνο, Μιλάνο, καθώς αυτοί που πληρώνουν διόδια κατέληξαν να είναι λιγότεροι από εκείνους που μετακινούνται με τα μέσα, και αλλού οι σθεναρές αντιδράσεις τα κατήργησαν, όπως σε Χονγκ Κονγκ, Τρόντχαϊμ, Ντάραμ… Στα θετικά τους, ο περιορισμός της «μποτίλιας», του νέφους, της ηχορρύπανσης, των ατυχημάτων, η οικονομική αναζωογόνηση των κέντρων, η αύξηση της ταχύτητας των λεωφορείων και η διάθεση των εισπράξεων σε καλύτερες αστικές συγκοινωνίες. Μεταξύ των μειονεκτημάτων, η μετακύλιση της συμφόρησης και της ρύπανσης εκτός δακτυλίου.

Η μετακίνηση είναι ένα από τα αναφαίρετα αγαθά της προόδου, συστατικό της δημοκρατίας και της ελευθερίας. Σε όλες τις ανεπτυγμένες κοινωνίες το ζητούμενο είναι πώς θα περιοριστεί η ζημιά που προκαλεί χωρίς να πληγεί ο πυρήνας της ευημερίας, που είναι η ανεμπόδιστη μετάβαση στον επιθυμητό προορισμό. Και συνεχώς δοκιμάζονται αναπροσαρμοζόμενα μέτρα, όπως οι ζώνες χαμηλών ρύπων, τα συστήματα διασύνδεσης διαφορετικών μέσων, ιδιωτικών και δημόσιων, και διευκόλυνσης των πεζών και των δικυκλιστών. Στην Ελλάδα λείπουν.

Τα αστικά διόδια είναι σχεδόν παντού μια μετέπειτα λύση, συμπληρωματική, που έχει έρθει αφού πρώτα έχουν εξαντληθεί οι δυνατότητες των κύριων μέτρων, όπως η αναβάθμιση των αστικών συγκοινωνιών, οι προνομιακοί όροι κυκλοφορίας τους, η εξάλειψη του παράνομου παρκαρίσματος στο κέντρο… Σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα, η θεαματική βελτίωση των ΜΜΜ και η άνθηση της ήπιας μετακίνησης τα κατέστησαν αχρείαστα. Μάλλον ουτοπικό για την Αθήνα.

πηγή: kathimerini.gr