Εάν ξεσπάσει πόλεμος στην Ουκρανία θα είναι η πρώτη φορά που όλη η ανθρωπότητα θα συμμετέχει, θα είναι μάρτυρας, σε πραγματικό χρόνο, σε μια μεγάλη σύρραξη μεταξύ χωρών. Ηδη παρακολουθούμε, λεπτό προς λεπτό, τις εξελίξεις μέσω αναρτήσεων σε κοινωνικά δίκτυα, καθώς πολίτες και δημοσιογράφοι ενημερώνουν για όσα βλέπουν και ακούν, ενώ οι υπηρεσίες διαφόρων χωρών διοχετεύουν άφθονες πληροφορίες. Δεν είναι μόνο ότι η τεχνολογία μας συνδέει όλους σε μια χωρίς σύνορα στιγμή, είναι ότι οι ΗΠΑ στοχεύουν συνειδητά να εντείνουν την πίεση πάνω στον Βλαντιμίρ Πούτιν με τη δημοσίευση πληροφοριών για τις στρατιωτικές κινήσεις και τις προθέσεις των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών. Εως ένα βαθμό, αυτή η στρατηγική εξυπηρετεί τον Πούτιν, ο οποίος βασίζεται σε μια κλιμάκωση της πίεσης εναντίον της Ουκρανίας, των ΗΠΑ και της Ε.Ε. Ομως, περιορίζει την ελευθερία κινήσεων του Ρώσου προέδρου –είτε μπρος είτε πίσω– καθιστώντας τον καθένα μας κοινωνό λεπτομερειών του δράματος.

Οπως η πανδημία ήταν η πρώτη κοινή εμπειρία που μοιραστήκαμε όλοι οι κάτοικοι του πλανήτη ταυτοχρόνως, με τους ίδιους φόβους και ελπίδες, έτσι μια ρωσική εισβολή στην Ουκρανία θα ξεδιπλώνεται μπροστά στα μάτια όλων. Εκεί που κάποτε περιμέναμε δεκαετίες να καταπιαστούν ιστορικοί με τις αιτίες και την εξέλιξη τέτοιων γεγονότων, με την ψυχολογία των πρωταγωνιστών, σήμερα παρακολουθούμε κάθε κίνηση στο μέτωπο, κάθε κουβέντα της διπλωματίας. Οι πρωταγωνιστές γνωρίζουν τους κινδύνους αυτής της δημοσιότητας: οι Ευρωπαίοι ηγέτες ξέρουν πως εάν οποιαδήποτε στιγμή φανούν αδύναμοι αυτό θα έχει άμεσο αντίκτυπο στην εικόνα τους και πολιτικές επιπτώσεις στο εσωτερικό της χώρας τους· ο Πούτιν βρίσκεται και αυτός εκτεθειμένος, καθώς δεν υπάρχει τρόπος να κάνει πίσω εάν δεν είναι φανερό ότι οι απειλές εναντίον της Ουκρανίας έφεραν το αποτέλεσμα που αυτός υποσχόταν. Ετσι, ελλοχεύει ο κίνδυνος η δημοσιότητα να λειτουργήσει όπως οι «αυτοματοποιημένες» επιστρατεύσεις των μεγάλων χωρών της Ευρώπης που οδήγησαν στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Σήμερα είναι αδιανόητο ότι κάποιος μπορεί να αποσκοπεί σε κέρδη από πόλεμο μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας. Το εμπόριο και τα δίκτυα ενέργειας των χωρών-μελών της Ε.Ε. και της Ρωσίας είναι τόσο στενά συνδεδεμένα που οποιαδήποτε διακοπή θα κόστιζε ακριβά σε όλους. Ομως, η ίδια λογική στην παγκοσμιοποιημένη οικονομία του 1914 δεν απέτρεψε τον θρίαμβο του παραλόγου, οδηγώντας στον θάνατο μιας ολόκληρης γενιάς Ευρωπαίων και στο τέλος τεσσάρων αυτοκρατοριών. Τότε, βέβαια, οι λαοί δεν είχαν ιδέα πού τους οδηγούσαν οι ηγέτες τους, ούτε τους λόγους, ούτε το πιθανό μέγεθος της σύρραξης. Σήμερα που βλέπουμε τόσα, παραμένουμε με την αγωνία για τον πάντα κορυφαίο, αστάθμητο παράγοντα – την ποιότητα των ηγετών. Αυτοί που βρίσκονται στην εξουσία στις εμπλεκόμενες πρωτεύουσες, ξέρουν τι κάνουν; Εχουν σχέδιο αποκλιμάκωσης της κρίσης, ή παγιδεύτηκαν από την πρωτοφανή δημοσιότητα;

 

πηγή: kathimerini.gr